bera² (sagnorð) · Yrða: íslensk orðabók

þolfall

flytja (e-ð) í höndunum, halda á (e-u)

hann bar ferðatöskuna út í bíl

við bárum sófann á milli okkar

þjónar báru matinn á borðin

þolfall

vera með (e-ð) á sér, á líkamanum

lögreglan ber venjulega ekki vopn

hún bar dýra skartgripi

bera þess merki

hafa það sýnilegt

hann bar þess engin merki að hann væri reiður

þágufall/þolfall

flytja, færa (t.d. frétt, boð)

hún bar mér fréttir af barnsfæðingunni

hann lofaði að bera henni kveðju mína

þágufall

eignast afkvæmi (um kind, kú)

ærin bar tveimur lömbum

bera sig vel

vera rólegur, kvarta ekki

hann bar sig vel þrátt fyrir gjaldþrotið

bera sig illa

vera aumur, kvarta

<verslunin> ber sig

verslunin er rekin með hagnaði

reksturinn bar sig ekki fyrsta árið

þolfall

hreyfast í e-a átt fyrir utanaðkomandi öflum

bátinn bar að landi í lítilli vík

þolfall

sjást fyrir framan (e-ð)

kirkjuna ber við himin uppi á hæðinni

þolfall

<erfiðleika> ber að höndum

erfiðleikar koma upp

<málefnið> ber á góma

málefnið er umræðuefni

þágufall

hafa (e-a) skyldu, eiga (að gera e-ð)

starfsmönnum ber að hlýða yfirmanni sínum

bera + að

bera sig <þannig> að

fara þannig að, gera e-ð þannig

hvernig á að bera sig að við að planta trjám?

þolfall<óhappið> ber <þannig> að

óhappið vill þannig til, atvikast, gerist á þann hátt

við vitum ekki hvernig slysið bar að

bera + af

bera af (öðrum)

standa miklu framar öðrum

þetta málverk er fallegast, það ber af

hann ber af öðrum nemendum í bekknum

bera af sér <höggið>

hlífa sér við högginu með höndunum eða vopni

bera + á

bera <krem> á <andlitið>

smyrja kremi á andlitið

hann bar skósvertu á skóna

bera á túnið

dreifa áburði á túnið

það ber <mikið> á <þessu>

þetta sést vel, er áberandi

í vortískunni ber mikið á litríkum kjólum

lítið hefur borið á flensu í vetur

láta lítið á sér bera

gera sig fyrirferðarlítinn

<ganga út> svo lítið ber á

bera á <hana> sakir

ásaka hana um e-ð

bera + á móti

bera á móti <þessu>

andmæla þessu

hún bar á móti því að hún væri óstundvís

bera + fram

bera fram <orðið>

hafa vissan framburð á orðinu

Íslendingum finnst oft erfitt að bera fram dönsku

bera fram <veitingar>

leggja veitingar á borð

í veislunni voru bornir fram kaldir réttir

bera fram <mótmæli>

koma með, viðhafa mótmæli

má ég bera fram tillögu?

bera + fyrir

það ber <margt> fyrir <mig>

margt kemur fyrir mig

hvað bar helst fyrir ykkur í Kína?

lítið hafði borið fyrir í sveitinni það ár

<margt> ber fyrir augu

það er margt að sjá

bera fyrir sig <minnisleysi>

(reyna að) nota minnisleysi sér til afsökunar

bera + með

bera <þetta> með sér

hafa slíkt yfirbragð

hún ber það með sér að hún hefur aldrei unnið verkamannavinnu

<mýflugan> ber með sér <sjúkdóminn>

mýflugan dreifir sjúkdómnum

bera + niður

bera <þar> niður

opna bókina á þeim stað

hann bar niður í miðri sögunni

bera + saman

bera saman <þetta tvennt>

gera samanburð á þessu tvennu

ég bar saman litina og sá að annar var dekkri

bera <þetta> saman við <hitt>

við getum ekki borið kindur saman við kýr

þágufall<þeim> ber saman

þau segja sömu sögu, hafa það sama að segja

bílstjórunum bar ekki saman um orsakir árekstursins

þágufall<þeim> ber saman um <þetta>

þær eru sammála um þetta

bera + til

það ber til

það gerist, á sér stað

það bar til dag einn að óvæntur gestur kom í heimsókn

hvað ber til?

hvernig stendur á þessu?

hvað ber til að hún er í góðu skapi?

hafa <margt> til að bera

hafa marga eiginleika eða kosti

hún hefur ýmislegt til að bera sem góður kennari

bera + undir

bera <textann> undir <hana>

ráðfæra sig við hana varðandi textann

hann bar það undir lækninn sinn hvort hann gæti farið í langferð

bera + upp

bera upp <erindið>

segja erindi sitt

tillagan var borin upp á fundinum

þolfall

<1. maí> ber upp á <laugardag>

1. maí lendir á laugardegi

bera + utan á

bera <auðæfin> utan á sér

vera sýnilega ríkur

bera + út

bera út póst

dreifa póstinum í húsin

bera út dagblöð

bera út <söguna>

segja mönnum söguna, dreifa henni meðal fólks

bera út <leigjandann>

koma honum út með valdi (t.d. af því að hann borgaði ekki leiguna)

bera út barn

skilja barn eftir úti á víðavangi til að það deyi

bera + út af

það má ekkert út af bera

ekkert má fara úrskeiðis

bera + við

það ber við

það kemur fyrir

það bar stundum við að hún þurfti að vinna á kvöldin

bera við <lasleika>

nota lasleika sér til afsökunar

hann var heima og bar við veikindum

þolfall

kirkjan gnæfir upp við himin, hefur himininn í bakgrunni

→ sjá: berast sagnorð, borinn lýsingarorð