Yrða

langr

lýsingarorð
löng, langt, , lengri, lengstr, [common to all languages]:—long, of space and time; löng sverð, i. 379; af löngu skeggi, 181; lengri hina eptri fætr, ; þóat sú sé lengri, i. 44; þeir lifa opt langan aldr er með orðum eru vegnir, a saying = words break no bones, 252; hann fékk eigi mælt tveim orðum lengra samfast, ii. 138; Föstudagr inn langi, Long Friday, Good Friday, passim; langt líf, 12; mjök langa hríð, 94; þá er dagr er sem lengstr, þá er nótt er sem lengst, (); vili þér þiggja lengra líf, vi. 166; sigr þinn mun eigi langr vera, xi. 23; höfum vér eigi heyrt þessa sögu lengri, we have not heard this story any farther, here ends the tale, (fine); þat er löng saga at segja, ‘tis a long story to tell, xi. 99; seint er um langan veg at spyrja tíðenda, a saying, 31; endi-langr, liggja endi-langr, to lie at full length; hón lagðisk sem hón var löng hjá honum, 47: long in prosody, 175, 179.
II. long, far, distant; langt á milli fjalls ok fjöru, 57; ok áttu eigi langt til eyjarinnar, i. 41; langt í brott, a long way off, far away, 195; langt mun yðr flestum til at ér veiðit svá, 78; fljótið var svá mikit, at langt var um úreitt, that it was impassable far beyond that, 63; hann seildisk upp svá hátt sem hann mátti lengst, 33; svá langt vestr, at engi hefir síðan lengra eignask, 41; lið kom vel til hans ór héruðum, en fátt kom um lengra, iv. 385; þvíat þeir ætluðu ekki lengra í kveld en til Höfðabrekku, 252; ok þurfti þar eigi lengra at grafa til vatns en í djúpum dölum, (); langt mun í milli vera lítilmennsku minnar ok þess hins mikla áhuga er þér býr í brjósti, iv. 80: in the saying, leita langt um skammt, quod petis hic est, 207.III. adverbial phrases; of langt, far off, þá sá hann of langt krossinn, 656 B. 5; langt frá, far from it! langt-um, by far; langtum betra, better by far.
2. löngu or laungu, long since; sá ek þetta löngu á hans yfirbragði, i. 141; svá sem ek sagða yðr löngu, 139; sem mér sagði löngu hugr um, 191; mjök löngu, very long ago, 117; seg oss ný tíðendi, löngu fundumsk vit næst, we have not seen one another for an age, 15: fyrir löngu, long ago; þat vissa ek fyrir löngu at ek var vel kvæntr, 69; hann hafði tekinn verit ór jörðu fyrir löngu áðr, i. 51: löngum, long, mostly, continuously; Eirekr var löngum með föður sínum, 6; hón var löngum um nætr á kirkju at bænum sínum, 328; en þó löngum (mostly) vel stiltr, 38; þeir vóru samflota, svá at hvárir vissu löngum til annarra, 126: lengrum, longer; lengrum en lög stóðu til, xi. 99; þeir skolu skipta vikum eða smærum, ok eigu þeir at ráða er lengrum vilja skipta, ii. 350: lengstum, mostly, most of the time; höfuðborg sú er Geira sat í lengstum, i. 101; hann var þó lengstum at Grjótá, 135; gamanmál er þit munut lengstum um tala, 306.
IV. longing, taking interest in; hvat er yðr langt at þessum mönnum, hvárt mægð eðr frændsemi, what interest take you in these men? ii. 211; hann lét eigi ráða, hvárt menn vóru tignir eða útignir, eðr honum mikit at langt eða lítið, 364.
2. long, weary; langt þykki mér, ligg ek einn saman, (in a verse); þat vil ek, at þú komir til heimkynna minna, þvíat þér mun langt þykkja hér á heiðinni, 130 new
V. in many local names, Lang-ey, Langa-nes, Langa-hlíð, Langa-land (the Danish island), , ; see below.B. : langabein, langabúr, langidjákn, Langafasta, Langifrjádagr, Langaspjót, langatöng.
II. lang-afi, a, a great grandfather. lang-amma, u, a great grandmother; langömmu-bróðir, -systir, a great granduncle, aunt. lang-áss, a purlin, to þvertré, ix. 512. lang-bakki, a, (see bakki 2); in the phrase, skjóta í langbakka, to stave off for a long time, x. 132. lang-band, the purlin along the roof in a house. lang-barðr, a halberd, 7; (Gl.) reckons it amongst swords: name of a serpent, (Gl.) Lang-barðar, the Lombards, either from their beard (barð) or battle axe (barða), 3, 63. Langbarða-land, Lombardy, lang-bein, = langabein, a nickname, lang-bekkr, a long bench, bench lengthways, to þverbekkr, vi. 193, i. 142, iii. 182. Lang-brók, ‘Long-breek,’ nickname of a lady on account of her tall stature, lang-eldar, long fires (see eldr II), 276, 15, 144. lang-ermar, long sleeves, vii. 321. lang-feðgar, agnate-forefathers, ancestors by the father’s side, counted upwards, i. 1, 2, 158. langfeðga-kyn, the lineage of langfeðgar, i. 14. langfeðga-nöfn, the name of one’s langfeðgar, 153 () langfeðga-tal, a tale or roll of langfeðgar, agnate pedigree, 536: the name of an old historical work containing ancient pedigrees of kings, i. () langfeðga-tala, u, = langfeðgatal, 25. langfeðga-ætt, = langfeðgakyn, x. 158. lang-feðgin, ancestors, agnate and cognate. lang-feðr, = langfeðgar, and langfeðra-tal, = langfeðgatal, 284, 331, 151, 46. lang-feðri, = langfeðgar, 167. lang-ferð, a long journey, ii. 185, 51, ii. 162. langferða-maðr, one who ‘fares’ far, a far traveller, lang-frami, a, lasting fame, 466, ii. 513, ; á langframann, til langframa, for good, Rétt, 4. 25. lang-fættr, long-legged, 276. lang-för, = langferð, 298. lang-gæði, long-lasting, corrupt from langæð. lang-gæðr and langæðligr, a later and inferior form for langær, langæligr, i. 62, iii. 57. lang-háls, long-neck, a nickname, lang-hálsaðr, long-necked, 364. lang-hendr, with long hands, 298. Lang-hlíðingar, the men from Langahlíð, lang-húfr, long-hulk, name of a ship, lang-húsa, að, to run, in a pun (langhús = rann), 63, 64. lang-hyggja, u, long-suffering, 42. lang-höfðaðr, long-beaked, of a ship, 1. 24. lang-höfði, a, a nickname, lang-knakkr, a kind of bench, 310. lang-lega, u, a long stay, of a weatherbound ship, ix. 296; as also of long sickness in bed. lang-leggr, the long leg, bone of a leg of mutton, 176, 40. langleggjar-stykki, a leg of mutton, 40. lang-leiði, lengthwise; langleiði sín á milli, at a long distance, 73, 579. lang-leikr, length, 346. lang-leitr, long-faced, i. 155, ii. 20, vii. 175, 321, 174, i. 72. lang-liðit, after a long time, ii. 133. lang-liga, for a long time past, = langalengi, 24, iii. 297, ii. 268. lang-lífi, long life, vii. 73, 60. lang-lífr, long-lived, , iii. 173. lang-loka, u, ‘long-lock,’ a kind of eight-lined verse in which the first and the last line make a sentence, whilst the six between them are intercalary, of which () 14 furnishes a specimen: in usage langloka is a poem not divided into strophes, for specimens of which see 72, 215. lang-lund, long-suffering, langlundar-geð, id. lang-minni, a long memory. lang-minnigr, having a long memory, 30, : long to be remembered, Pr. 158. lang-mælgi, long-winded talk, v. 225. lang-mæli, long talk, 125, ii. 117. lang-mæltr, long-spoken, long-winded, 316, (St.) lang-nefjaðr, long-nosed, ii. 133, iii. 105. lang-nefjur, rowlocks, (Gl.) lang-nefr, long-nose, a nickname, lang-niðjar, a descending lineage by the father’s side, pedigree of agnates, counted downwards, 16; to landfeðgar when counted upwards in time. lang-nætti, the long night, Fr. lang-orf, a long handle of a scythe, 38, i. 180, 358. lang-pallr, a dais along (not across) the hall, vi. 439. lang-reið, a long ride, 61. lang-ræða, u, a long talk, ix. 252. lang-ræðr, long-spoken, long-winded, 316. lang-ræki, rancour, an unforgiving temper, ii. 417, 33, 143. lang-rækr, having a long memory, brooding long over past wrongs, 171, 42, 92, 181, iii. 520. lang-samlega, incessantly. lang-seta, u, a long stay, 113. lang-setis, lengthways, lang-skepta, u, a long-shafted spear, 405. lang-skeptr, long-shafted, 388, 64. lang-skip, a long ship, a kind of large ancient ship of war, distinguished from the lesser skeið, both being distinguished from the merchant’s knörr ( ναυς μακρα, longa navis), 2. 11, , passim, 37, 42; langskips mastr, rá, segl, a mast, yard, sail of a long ship, i. 194, 198, 515, vii. 30, passim. langskipa-görð, building of a langskip, 121. langskips-búza, u, = langskip, ii. 143. langskips-menn, the crew of a long ship, ii. 16, 92. lang-skör, the lower hem of a tent, i. 372. lang-staðinn, of old date, long-standing, 77. lang-stóll, a long seat, 7, i. 84. lang-stræti, a long street, viii. 319. lang-sýnn, far-sighted, i. 157. lang-sæi, a far sight, i. 544. lang-sær, long-sighted, prophetic, 81. lang-talaðr, long-spoken, i. 288. lang-úðigr, = langrækinn, iii. 252. lang-vari, a, ; til langvara, to last long, 376. lang-vaxinn, longish, ii. 59. lang-vé, lang-vía, u, a bird, columbus troile, (Gl.) lang-viðir, the long timbers in a house or ship, i. 65, 100, 95. lang-viðri, long-continued weather, heat, cold, or the like; langviðrum skal eyða grund, 24; Ísland eyðist af langviðrum ok lagaleysi, i. 438. lang-vinnr, long-lasting, of sickness, bad weather, or the like. lang-vinr, a friend of long standing, 157, ii. 64, 173; langvinirnir rjúfask sízt, a saying, 184 new lang-vist, a long abode, 9, Fr.: langvistum, staying long, 33, vii. 112, 227, 149. lang-vængr, long wing (?), 27. lang-þili, the wainscot lengthwise, to þverþili, 346. lang-æð, long-lasting; til langæðar eða fullnaðar, i. 740, Ant. 112. lang-æliga, for a long time, ii. 186, 625. 77. lang-æligr, long-lasting, 47, i. 171, i. 311. lang-ær, [langr and æ = ever, or akin to ew, ewig], long-lasting; langætt musteri, 677. 6: vegsama föður þinn ok móður, svá at þú sért langær yfir jörðinni, 301 (Fifth Commandment); hverr eldrinn mun vera heitari ok langærri, vii. 37; má vera at sigrinn verði ekki langær, ii. 10; at langær friðr standi í þessu landi, i. 572.
Skammstafanir og tilvitnanir
  • adj.lýsingarorð (e. adjective)
  • compar.miðstig (e. comparative)
  • superl.efsta stig (e. superlative)
  • Teut.Teutonic.
  • Engl.English.
  • pref.preface.
  • i. e.id est.
  • neut.hvorugkyn (e. neuter)
  • cp.compare.
  • Lat.Latin.
  • metaph.metaphorical, metaphorically.
  • Ed.edition, editions, edited.
  • etc.et cetera.
  • COMPDSsamsett orð (e. compounds)
  • m.karlkyn (e. masculine)
  • f.kvenkyn (e. feminine)
  • opp.opposed.
  • n.hvorugkyn (e. neuter)
  • pl.fleirtala (e. plural)
  • mod.modern.
  • adverb.adverbially.
  • part.lýsingarháttur (e. participle)
  • adv.atviksorð (e. adverb)
  • v. l.varia lectio.
  • Gr.Greek.
  • MS.manuscript, manuscripts.
  • Germ.German.
  • Fas.Fornaldar sögur. (C. II.)
  • SkáldaSkálda. (H. I.)
  • Stj.Stjórn. (F. I.)
  • N. G. L.Norges Gamle Love. (B. II.)
  • Nj.Njála. (D. II.)
  • Hkr.Heimskringla. (E. I.)
  • Hom.Homiliu-bók. (F. II.)
  • Landn.Landnáma. (D. I.)
  • Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
  • Njarð.Njarðvíkinga saga. (D. II.)
  • EddaEdda. (C. I.)
  • Karl.Karla-magnús saga. (G. I.)
  • Ó. H.Ólafs saga Helga. (E. I.)
  • Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
  • Bjarn.Bjarnar saga. (D. II.)
  • Gísl.Gísla saga. (D. II.)
  • Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
  • Eg.Egils saga. (D. II.)
  • Grág.Grágás. (B. I.)
  • Rb.Rímbegla. (H. III.)
  • Grett.Grettis saga. (D. II.)
  • Hkm.Hákonar-mál. (A. III.)
  • Skv.Sigurðar-kviða. (A. II.)
  • Greg.Gregory. (F. II.)
  • Mart.Martinus saga. (F. III.)
  • Ann.Íslenzkir Annálar. (D. IV.)
  • Sturl.Sturlunga saga. (D. I.)
  • Eb.Eyrbyggja saga. (D. II.)
  • Korm.Kormaks saga. (D. II.)
  • Gþl.Gulaþings-lög. (B. II.)
  • Fagrsk.Fagrskinna. (K. I.)
  • Fs.Forn-sögur. (D. II.)
  • Bs.Biskupa sögur. (D. III.)
  • Orkn.Orkneyinga saga. (E. II.)
  • Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
  • Mar.Maríu saga. (F. III.)
  • Krók.Króka Refs saga. (D. V.)
  • Barl.Barlaams saga. (F. III.)
  • Hkv.Helga-kviða Hundingsbana. (A. II.)
  • Finnb.Finnboga saga. (D. V.)
  • Bárð.Bárðar saga. (D. V.)
  • Háv.Hávarðar saga. (D. II.)
  • Þiðr.Þiðreks saga. (G. I.)
  • Js.Járnsíða. (B. III.)
  • K. Þ. K.Kristinn-réttr Þorláks ok Ketils = Kristinna-laga-þáttr. (B. I.)
  • Ht.Hátta-tal. (C. I.)
  • SnótSnót, poems.
  • Vsp.Völuspá. (A. I.)
  • Vígl.Víglundar saga. (D. V.)
  • Anal.Analecta. (D. II.)
  • Bret.Breta sögur. (G. I.)
  • Vm.Vilkins-máldagi. (J. I.)
  • Lv.Ljósvetninga saga. (D. II.)
  • Mkv.Málshátta-kvæði. (A. III.)
  • Ísl. Þjóðs.Íslenzkar Þjóðsögur.
  • Hm.Hává-mál. (A. I.)
  • Fbr.Fóstbræðra saga. (D. II.)