Yrða

liggja

sagnorð
ligg, liggja; lá, 2nd látt, lást; lægi; ligg and liggðú; leginn: [ ligan = κεισθαι; licgan; Chauc. to ligge; and to lig; to lie; liegen; ligge]:—to lie; ör liggr þar úti á vegginum, 115, i. 284; þeir vógu at honum liggjanda ok úvörum, 332; hann liggr á hauginum, i. 215; lá hann inni meðan þeir börðusk, 85; legsk hann niðr í runna nokkura ok liggr þar um stund, 132; Rafn lá í bekk, i. 140; sveinar tveir er lengi höfðu úti legit á fjöllum, to lie out in the cold, ii. 98; sumir lágu úti á fjöllum með bú sín, lay out on the fells with their cattle, iii. 75: of robbers, úti-legu-maðr, an ‘outlying-man,’ outlaw; l. úti á fjöllum, 250: of freebooters, víkingar tveir, ok lágu úti bæði vetr ok sumar, 83; l. í hernaði, víkingu, to be out on a raid, 120, 1, xi. 44:—to lie, rest, þú skalt liggja í lopti hjá mér í nótt, 6; lágu þau þar tvau ein í loptinu, 7; þú skalt ríða um nætr en liggja (but lie abed) um daga, 34; Gunnarr lá mjök langa hríð, 94; þeir lágu úti um nóttina, lay out by night, ix. 364: the phrase, liggja á gólfi, to lie on the floor, to lie in labour, ii. 263: of carnal intercourse, to lie with, hefir Guðrún dóttir mín legit hjá þér, 94; lá ek hjá dóttur þinni, 130: liggja með e-m, id., i. 128; hón hefir legit sekt í garð konungs, i. 358: with , liggja konu, stuprare, 203, i. 20; at þú hafir legit dóttur Ísólfs, 78: of animals (rare), en veðrarnir ok bukkarnir lágu þær, 178:—to lie sick, hann liggr sjúkr heima at búð …, lá hann sjúkr um allt þingit, 80; Þórólfr ok Bárðr lágu í sárum, lay sick of their wounds, 34; Helga tók þá ok þyngd ok lá þó eigi, H. lay sick, but not bedridden, Ísl. ii. 274; ef griðmaðr liggr af verkum sínum, lies sick from his work, i. 154; ef hann liggr í helsótt, 201:—to lie, be buried, liggr í Farmanns-haugi, i. 12; hér liggr skald, i. 215 (in a verse):—to lie at anchor, i. 713; þar lagði hann til hafnar ok lá þar um hríð, i. 145; lágu langskip konungs með endilöngum bryggjum, ix. 478; þeir lágu þar nokkura hríð undir nesi einu, 43; hann lá í Gautelfi austr, 122; þar lá fyrir í höfninni knörr einn mikill, 79; en er hann kom fyrir Elfina þá lágu þeir þar ok biðu nætr, 80; Haraldr konungr lá liði sínu út fyrir Hreinsléttu, i. 12; liggja til byrjar, to lie by for a fair wind, 135; liggja til hafs, id., i. 66, 4, 7, 223: l. veðr-fastr, to lie weather-bound:—lágu hvelpar í hundunum, they were big with whelps, xi. 10: l. í kafi, to sink deep; þá liggr í hestrinn undir þeim, sank in a quagmire, 65; Gregorius lá í ísinum, vii. 273; also, lágu hestarnir á (í) kafi, 546.
II. to be covered with ice, ice-bound ( leggja); vötnin lágu öll, 13; til Vigra-fjarðar, ok lá hann allr, 84 new ; lágu allir firðir, 306.III. to lie idle, of capital; enda er heimting til fjárins, hversu lengi sem liggr, i. 209; enda liggr féit hér alldregi, 220; erfðir liggi sem áðr er skilt um, 254; liggja úslegit, to lie unmown, ii. 284; láta sum orð liggja (to let them lie, leave out) þau er máli eigu at skipta, þat er ljúgvitni, i. 43; l. niðri, to lie down, lie dormant, lie untold, or the like, Fagrsk, 126, 88, 233, 192 new ; opt má satt kyrt liggja, truth may often be left alone, a saying: liggja eptir, to be left behind, untold, viii. 4: usages, liggja lauss fyrir, to lie loose, lie at one’s hand; fylg þú nú virðing þinni er þér liggr laus fyrir, 360; þótti eigi svá laust fyrir liggja sem þeir hugsuðu, viii. 357: liggja undir e-m (or e-n), of power, lands, to belong to; jörðu þeirri er legit hefir undir oss langfeðrum, 296; þat er mikit ríki, ok liggr undir biskup í Skáni, xi. 231.IV. to take, hold, of a measure; vatns-ker þau er í lágu matskjólur tvennar, (St.): the phrase, liggja í miklu, litlu rúmi, to take a great, a little space, to think much, little of a thing, 210, 152; liggja í léttu rúmi, to care little for: e-m liggja vel (ílla) orð til e-s, to speak well (ill) of a thing or person, ; honum lágu vel orð til hans, he spoke favourably of him.V. to lie, be situated, of a place, road, of direction; slá er lá um þvert skipit, 125; liggja saman garðar, 10; liggr sá steinn þar enn, 142, 4, 12; þær (the Scilly Islands) liggja vestr í hafit fra Englandi, i. 145; at garði þeim sem liggr ofan eptir mýrinni, v. 25; er sagt er at liggi sex dægra sigling í norðr frá Bretlandi, (); en Finnmörk liggr fyrir ofan öll þessi lönd, 58; Ey liggr í Hitará, 22; eyin liggr við þjóðleið fyrir útan, 116; veiði-stöð sú liggr á Breiða-firði er Bjarneyjar heita, 38; þar liggr til hafs útver, lies on the sea-side, 149; veginn þann er um skóginn lá, 578; sem leið liggr, 306; liggr gata til bæjarins, 28; en til góðs vinar liggja gagnvegir, 33; leiðin liggr fram með hálsinum, 582; tjaldstaði þá er þeim þóttu beztir, ok hæst lágu, vi. 135; þangat sem leiðin liggr lægra, ii. 247: of the body, lá hátt tanngarðrinn, he had prominent teeth, 39: of the eyes, rauðlituð augu ok lágu fagrt ok fast, viii. 447; augu þau er liggja í ljósu líki, Kormak: ofarliga mun liggja ú-jafnaðr í þér, 135 new B. Metaph. usages, with ; liggja á, to lie heavy on, to weigh upon, and to oppress; liggja á mér hugir stórra manna, i. 258, 276; l. á hálsi e-m, to hang on one’s neck, blame, xi. 336: of a fine, þar liggr ekki fégjald á, ’tis not finable, 164: to be bewitched, lie under a spell, þat lá á konungi, at hann skyldi eigi lifa um tíu vetr, x. 220 ( leggja á e-n and á-lög): to pursue, liggja á úknyttum, to pursue wicked things, 172; liggja á úráði, 121: to be urgent, of importance, pressing, kvað honum eigi á liggja þat at vita, 37 new ; eigi þykki mér á því liggja, segir Járnskjöldr, i. 259; mun þar stórt á liggja, ’tis a grave matter, 62; nú liggr honum ekki á (it does not matter for him), þótt hann komi aldri til Íslands, 10: , það liggr ekki á, it does not press, is not urgent; mér liggr á, it lies on me, is pressing for me: to feel, be in spirits so and so, liggr vel á e-m, to be in good spirits; liggr ílla á e-m, to be in low spirits, the metaphor being taken from the pressure on the mind: leaving out the , lá honum þat ílla, it weighed heavily on hitn, i. 775:—liggja að, in the phrase, það lá að, that was just what was to be expected! an expression of dislike:—liggja fyrir e-m, to lie before one, of things to be done or to happen, of what is fated, doomed (see for-lög); þætti mér þat ráð fyrir liggja, faðir, at þú sendir menn, the best thing to be done would be to send men, 167; at þat mundi fyrir liggja at búask til orrostu, 283; en Bera kvað Egil vera víkings-efni, kvað þat mundu fyrir liggja, þegar hann hefði aldr til, 190: liggja fyrir e-m, to lie in one’s way, in ambush ( fyrirsát), 148 (), 240:—liggja um e-t, to lie in wait for, x. 287; l. um líf e-s, to seek one’s life, 550, 722:—liggja til, to be due to, deserved; þótti þat til liggja at taka af honum tignina, 271: to belong to, naut ok sauðir, lá þat til Atleyjar, 719: to fit to, til sumra meina liggr bruni (as a remedy), 655 xi. 28; bætr liggja til alls, there is atonement for every case, iii. 522; e-m liggr vel (ílla) orð til e-s, to speak well (or evil) of a person, iii. 143:—liggja undir, to lie underneath, be worsted, of wrestling, 166; fyrir hverjum liggr hlutr þinn undir, 156:—liggja við, to lie at slake; deildi … ok hafði einn þat er við lá, Ísl. ii. 215; en þeir köru at hætta til, er féfang lá við svá mikit, 57; skal þar liggja við mundrinn allr, 15; liggr þér nökkut við?—Líf mitt liggr við, segir hann, 116; þá muntú bezt gefask, er mest liggr við, when the need is greatest, 179; svá er ok at mikit liggr yðr þá við, 227; en mér liggr hér nú allt við, it is all important to me, 265; þótt ek vita at líf mitt liggi við, 115; lá við sjálft, at …, it was on the point of …, 79: , það lá við, að …C. Reflex. to lay oneself down, lie down; þá er þat étr ok er fullt liggsk þat ok söfr (of cattle), Best. 58,
2. e-m liggsk e-t, to leave behind, forget; svínið lásk mér eptir, Skíða R. 185; legisk hefir mér nokkut í minni venju, ek gáða eigi at taka blezun af biskupi, i. 781: hence the phrase, mér láðist (I forgot) and mér hefir láðst, which is a corruption from mér lásk eptir; for lá mér eptir, read lásk mér eptir, I forgot, neglected (?), 1. 20; láskat þat dægr háski, it did not miss, did not fail, Arnór; láskat, be failed not, (in a verse).
Skammstafanir og tilvitnanir
  • pres.nútíð (e. present)
  • pl.fleirtala (e. plural)
  • pret.þátíð (e. preterite)
  • pers.person.
  • mod.modern.
  • subj.viðtengingarháttur (e. subjunctive)
  • imperat.boðháttur (e. imperative)
  • part.lýsingarháttur (e. participle)
  • Ulf.Ulfilas.
  • A. S.Anglo-Saxon.
  • North. E.Northern English.
  • Scot.Scottish.
  • Engl.English.
  • Germ.German.
  • Dan.Danish.
  • cp.compare.
  • acc.þolfall (e. accusative)
  • Ed.edition, editions, edited.
  • spec.specially.
  • metaph.metaphorical, metaphorically.
  • begin.beginning.
  • esp.especially.
  • prepp.forsetning (e. preposition)
  • impers.ópersónulegt (e. impersonal)
  • prep.forsetning (e. preposition)
  • pref.preface.
  • Nj.Njála. (D. II.)
  • Fas.Fornaldar sögur. (C. II.)
  • Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
  • Sturl.Sturlunga saga. (D. I.)
  • Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
  • Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
  • Grett.Grettis saga. (D. II.)
  • Fs.Forn-sögur. (D. II.)
  • Eg.Egils saga. (D. II.)
  • Grág.Grágás. (B. I.)
  • N. G. L.Norges Gamle Love. (B. II.)
  • Gþl.Gulaþings-lög. (B. II.)
  • Lv.Ljósvetninga saga. (D. II.)
  • Stj.Stjórn. (F. I.)
  • BjörnBiörn Halldórsson.
  • Bs.Biskupa sögur. (D. III.)
  • Bjarn.Bjarnar saga. (D. II.)
  • Gísl.Gísla saga. (D. II.)
  • Landn.Landnáma. (D. I.)
  • Fbr.Fóstbræðra saga. (D. II.)
  • Eb.Eyrbyggja saga. (D. II.)
  • Ó. H.Ólafs saga Helga. (E. I.)
  • Boll.Bolla-þáttr. (D. V.)
  • Hom.Homiliu-bók. (F. II.)
  • Al.Alexanders saga. (G. I.)
  • Konr.Konráðs saga. (G. III.)
  • Gm.Grímnis-mál. (A. I.)
  • Dipl.Diplomatarium. (J. I.)
  • Hm.Hává-mál. (A. I.)
  • Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
  • K. Þ. K.Kristinn-réttr Þorláks ok Ketils = Kristinna-laga-þáttr. (B. I.)
  • Karl.Karla-magnús saga. (G. I.)
  • Band.Banda-manna saga. (D. II.)
  • EddaEdda. (C. I.)
  • Bárð.Bárðar saga. (D. V.)
  • Skv.Sigurðar-kviða. (A. II.)