sækja
óflokkað
sœkja, an irregular verb, sæki (sœki); sótti, sókti (as þótti from þykkja; seek, sought); sækti (sœkti); sæk, sæktú: sóttr, sótt ( sóktr, þótt from þykkja); sætti, 14: [sak, sök, sók-n, referring to a lost strong verb, saka, sök; sôkjan = ζητειν, αἰτειν; sêcan; seek; sohhjan; suchen; söge; söka.]
A. To seek, fetch; ek mun fara heim ok s. mér bendi, iii. 209; s. sér skála-við, 280; s. sér kirkju-við, to fetch church-timber, 316; s. heilræði at e-m, 31; sækja vatn, to fetch water, ii. 29, i. 257, 100; gékk Gunnlaugr til lækjar eins ok sótti (vatn) í hjálminum, Ísl. ii. 269; er þér skyldra at s. Svanlaugu, 182; Kormakr sótti ( abbolen) Steingerði, 228; skatt er Egill hafði sótt til Vermalands, 588; s. giptu á fund e-s., to fetch, derive good luck from, v. 253, 254.
2. to visit, frequent ( besuchen); enn aldna jötun ek sótta, 104; skyldi menn þangat til s. um alla Vestfjörðu, 26; sækja þing, to frequent a þing (þing-sókn); þeir vildueigi þangat s. þingit, 9; s. kirkju, to visit, frequent a church (kirkju-sókn); þessa brennu sótti margs-konar þjóð, 38; sækja e-n at liðveizlu, to call on one for support, xi. 344; sækja e-n at eptirmáli, to seek one’s aid in …, i. 193; hann var mikill málafylgis-maðr ef hann var at sóttr til ásjá, i. 82; s. or s. heim, to visit; fyrir því sótta ek þik heim, at mik hafði hér at landi borit, 165, ( heim-sókn, in a hostile sense), 107; hann sótti marga ókunna staði, vii. 199; sækja fuglar háleik lopts, 47 B; sækir Anselmus heim þat klaustr, ; hann mundi aldri fljúga svá langt, at eigi mundi hann s. heim hönd, come back to the hand, 70; s. fund e-s, iii. 81; skyldi Bárðr s. norðr þangat ráðit, B. should go north to fetch his bride, 26; Sveinn sótti sér friðland, went in search of, x. 404; drottning býðr honum veizlu með svá mikið fjölmenni sem hann vill til hafa sótt, 340; var blótveizla mikil ok sótti þar til konungr, i. 35; hann sækir á hönd Engla konungi, sought his service, 76; til Túnsbergs sóttu mjök kaupmenn, i. 11; at þér sækit norðr higat á várn fund, iii. 81; þeir höfðu sótt (advanced) langt á land upp, x. 239; þeir sækja (advance) upp hólinn, 744; þá sækir (arrives) sá maðr vestan af Írlandi er Haraldr hét, x. 418.3. to proceed, advance, ; er hann sótti langt austr, had advanced far eastward, 56; þá er þeir sóttu ofan at skipunum, vii. 159; er mornaði ok sól sótti á himin, 372, ; þeir biðu þess at sólin sótti á himininn. viii. 114: , fór hann útleið, er suðr sótti, 82; þegar er ór sækir enum mesta háleik hafsins, 173 B; er síðar er á hausti ok nær meir sækir vetri, 225 B.4. to catch, overtake; fiðr hann geldinga ok fær eigi sótt, Ísl. ii. 331: to overcome, munu þeir mik aldri fá sótt meðan ek kem boganum við, 116; hann varðisk svá vel, at þeir fá eigi lengi sótt hann, 153; mér lízt ef þeir standa úti sem vér munim þá aldri sótta geta, 197; þangat sækir þik engi, … er þat eigi allra at s. hann þangat, 20, 21; mun ek eigi skjótt verða sóttr, 188: to carry, take, eigi mun eyin sótt verða, 98; her eru hiis ramlig, ok munu beir eigi skjótt sækja, 198; var áin allíll at sækja, the river was very bad to cross, 15; býðr hann þeim at s. fjallit norðr í bygð, to cross the mountain, take that road, ii. 32.II. to attack; þá er hann () sótti þetta mein (), ; s. e-n með vápnum, ii. 172; griðungr sækir mann, ii. 122; s. e-n til dauðs. 99; samna liði ok s. hann norðr þangat, 20; þá er þeir sóttu Gunnar á Hlíðarenda inn í hús inn, 248; þeir sóttu þá hálfu djarfligar, 287.
B. Reflex. to be advanced, be past, of a road or distance, work in hand, or the like; sóttisk þá mjök hafit, iv. 201; nú er meir en hálf-sótt, more than half-way passed: dró sundr með þeim, ok sóttisk mjök hafit, vi. 263; en er á leið vetrinn sóttisk mjök borgar-görðin, 70; sóttisk þeim seint skip þeirra, 8; seint mun þat ok sækjask at grafa undir borgina, vi. 152; Galta þótti Lopti seint sækjask, that he went on slowly, i. 650; en þeim mönnum hefir lítt sókzk (little succeeded in attacking) ofr-menni slikt í hús inn, 248; því nema þeir nú stað, at þeir ætla at þeim muni ílla sækjask at vinna oss, 198.2. to pursue; hann lét þaðan s. útróðra ok selveiðar ok eggver, 135; Skallagrímr sótti fast smiðju-verkit, 142; hann lét mjök sækja föng þau er fyrir vóru, 134; sækja knáliga ferðina, leiðina, róðrinn, to press a matter, urge it on, 203, viii. 144; straumr var mikill, hann sótti fast sundit, swam hard, 148; s. bardagann frýju-laust, xi. 136; réri skip innan fjörðinn ok sóttu knáliga, 89; þeir er eptir Agli réru sóttu ákaft, 362.3. as a law phrase, sækja sök, mál, to prosecute, lead a cause; á hverr at sækja þá sök er vill, i. 17; skalt þú s. þær sakir báðar, 98; nú liðu þrjú þing þau er menn ætluðu, at hann mundi s. málit, 71; at annarr-hvárr okkarr sæki málit, ok munu vit þá verða at hluta með okkr, 86; nefndu þér nökkura vátta at orðunum—Önga, segir Skarphéðinn, vér ætlum ekki at s. þetta nema á vápna-þingi, 141, passim: to urge, press, hann sótti þat mál mjök, pressed the case bard, 108; sótti (urged) hann þá enn um liðveizlu, iii. 232: s. mann, to prosecute in a lawsuit; manna þeirra er menn vilja s. hér á þingi, i. 19; á þingi, þess manns er sóttr er, 26; sá skal s. goðann er sótt vill hafa, til fullra laga, 34; s. mann fullri sekt, 120; s. e-n sökum, 728; sótti Kolskeggr til lands at Móeiðar-hváli, laid claim to the estate at M., 103: with , s. eptir, to pursue, 20, x. 239, i. 11 ( eptir-sókn): sækja at ( at-sókn), to pursue, attack, vii. 70, 83, 84, 585: s. fram, to advance in battle, 297, i. 38.
2. to seek one another; sækjask sér um líkir, to flock together, ix. 389: to attack one another, fight, þeir nafnar sóttusk lengi, 85; þeir Hrafn sóttusk meðan ok Þorkell svarti, Ísl. ii. 268; fá sér vígi ok sækjask þaðan, ii. 192: of a lawsuit, ef þeir vilja eigi sækjask, 52.
Skammstafanir og tilvitnanir
- i. e.id est.
- pres.nútíð (e. present)
- pret.þátíð (e. preterite)
- qs.quasi.
- cp.compare.
- Engl.English.
- subj.viðtengingarháttur (e. subjunctive)
- imperat.boðháttur (e. imperative)
- part.lýsingarháttur (e. participle)
- Ulf.Ulfilas.
- A. S.Anglo-Saxon.
- O. H. G.Old High German.
- Germ.German.
- Dan.Danish.
- Swed.Swedish.
- absol.absolute, absolutely.
- v. l.varia lectio.
- impers.ópersónulegt (e. impersonal)
- ch.chapter.
- acc.þolfall (e. accusative)
- nom.nefnifall (e. nominative)
- metaph.metaphorical, metaphorically.
- prepp.forsetning (e. preposition)
- recipr.reciprocally.
- Þkv.Þryms-kviða. (A. I.)
- Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
- Nj.Njála. (D. II.)
- Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
- Fas.Fornaldar sögur. (C. II.)
- Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
- Fs.Forn-sögur. (D. II.)
- Korm.Kormaks saga. (D. II.)
- Eg.Egils saga. (D. II.)
- Hm.Hává-mál. (A. I.)
- Eb.Eyrbyggja saga. (D. II.)
- Íb.Íslendinga-bók. (D. I.)
- EddaEdda. (C. I.)
- Sturl.Sturlunga saga. (D. I.)
- Bs.Biskupa sögur. (D. III.)
- Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
- Mar.Maríu saga. (F. III.)
- Orkn.Orkneyinga saga. (E. II.)
- Fær.Færeyinga saga. (E. II.)
- Grág.Grágás. (B. I.)
- Stj.Stjórn. (F. I.)
- Grett.Grettis saga. (D. II.)
- Landn.Landnáma. (D. I.)
- K. Þ. K.Kristinn-réttr Þorláks ok Ketils = Kristinna-laga-þáttr. (B. I.)