Yrða

sjálfur

fornafn
1
notað til undirstrika að átt er við einmitt þann eða það sem vísað er til, oft andspænis öðrum
hann þolir illa að aðrir fái meiri athygli en hann sjálfur
móttökurnar komu jafnvel útgefandanum sjálfum á óvart
gestirnir fengu hjónarúmið en við sváfum sjálf á dýnu á gólfinu
sjálf hafði hún aldrei komið til Parísar áður
2
hliðstætt
(einkum um fólk, sérstaklega þá sem gegna virðingar- og valdastöðum) hann í eigin persónu
sjálfur páfinn var viðstaddur messuna
sjálft þjóðskáldið hefði ekki komist betur að orði
3
sjálfan sig
(í afturbeygingu) einmitt sig (en ekki einhvern annan; yfirleitt ekki notað ef aðeins afturbeyging kemur til greina)
hann heilsaði og kynnti sjálfan sig
ég greiddi öllum stelpunum en gleymdi svo að greiða sjálfri mér
þau gera alltaf mestar kröfur til sjálfra sín
hann leit ekki á sjálfan sig sem atvinnusöngvara þótt hann syngi oft á mannamótum
4
í blótsyrðum
fjandinn sjálfur!
hvern fjárann sjálfan á þetta að þýða
af sjálfu sér
sjálfkrafa
deilurnar leystust bara af sjálfu sér
í sjálfu sér
sem slíkur eða slíkt; í rauninni
atburðurinn var í sjálfu sér ósköp hversdagslegur
í sjálfu sér hafði hún þegar gert alveg nóg
vera ekki með sjálfum sér
vera undarlegur í háttum
það segir sig sjálft
það er augljóst eða sjálfsagt
það segir sig sjálft að ekki er hægt að reka fyrirtækið lengi með tapi
Fallbeygingar
Karlkyn
Kvenkyn
Hvorugkyn
Nf.
sjálfur
sjálf
sjálft
Þf.
sjálfan
sjálfa
sjálft
Þgf.
sjálfum
sjálfri
sjálfu
Ef.
sjálfs
sjálfrar
sjálfs