Yrða

gæta

sagnorð
tt, (gjáta, 34, 156, in Norse ), [gæte = to find sheep, ]:—to watch, tend, take care of, with ; at gæta eigna sinna, i. 245; gætum vandliga þessa burðar, viii. 8; Guð gæti mín, God protect me! ix. 482; gæta skipa sinna, 484; þá látum en hafit gæta vár, 108; þeir létu myrkrit gæta sín, 85; Þórir bað sína menn hlífa sér ok gæta sín sem bezt, 24; ok báðu hann gæta lífs síns, 164; gjáta laga ok landsréttar, 34; þá er at gæta ráðsins, then take heed to the advice, 61; gæta dóma, to observe justice, 658:—to tend [ Norse gæte], gæta kúa, to tend cows, vi. 366, 98; gæta hesta, to tend horses, ii. 340, 88; hón gaetir dura í Valhöllu, 21; Móðguðr er nefnd mær sú er gætir brúarinnar, 38; hann sitr þar við himins-enda at gæta brúarinnar fyrir bergrisum, 17; gæta segls, to take care of the sail, vii. 340 (in a verse); gæta skips, 191:—, stofan gætti (guarded) at baki þeim, 91; því at rekendrnir gættu fyrir utan, vii. 184; gættu (take care) ok vinn eigi á Kálfi, ii. 360; gæta sín, to be on one’s guard.
β. with , gæta til, to take care of, mind; var eigi betr til gætt en svá, at …, 210; svá gættu þeir til, at ekki varð at, 57; gætið hér til Önundar húsbónda yðvars, at eigi slíti dýr né fuglar hræ þeirra, 380; hann skyldi til gæta at eigi slægisk aptr liðit, 215; sá er til saka gætir, 28, 396; ef þú kannt til at gæta, if thou behave well, 96; mun ek þá ekki taka af þér eignir þínar, ef þu kannt til gæta, id., ii. 178: in usage also, gæta að e-u, to observe a thing: to heed, Guðs vegna að þér gæt min sál, 8. 16.II. , Þorleikr kvaðsk ekki mundu hafa mikit fé, því at úsýnt er hversu mér gætisk til, because it is uncertain how I may keep it, 300: geta A. IV.III. [ geta with , B], getask um e-t, to deliberate or take counsel about …; ok um þat gættusk, hvárt …, and took counsel together, whether …, 6, 9, 27, 29; gætask e-s, to tell of, mention a thing; gættisk ok Glaumvör, at væri grand svefna, G. told that she had dreary dreams, 20; gættisk þess Högni, at árna ánauðgum, H. spoke of interceding for the bondsman, 60.IV. gætandi, a keeper, 94.
Skammstafanir og tilvitnanir
  • esp.especially.
  • MSS.manuscript, manuscripts.
  • gen.eignarfall (e. genitive)
  • cp.compare.
  • absol.absolute, absolutely.
  • prep.forsetning (e. preposition)
  • mod.modern.
  • reflex.reflexive.
  • signif.signification.
  • part.lýsingarháttur (e. participle)
  • Hom.Homiliu-bók. (F. II.)
  • Ivar AasenIvar Aasen’s Dictionary, 1850.
  • Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
  • Orkn.Orkneyinga saga. (E. II.)
  • Fs.Forn-sögur. (D. II.)
  • Gullþ.Gull-Þóris saga. (D. II.)
  • Nj.Njála. (D. II.)
  • Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
  • Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
  • Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
  • EddaEdda. (C. I.)
  • Anal.Analecta. (D. II.)
  • Eg.Egils saga. (D. II.)
  • Ó. H.Ólafs saga Helga. (E. I.)
  • Rb.Rímbegla. (H. III.)
  • Pass.Passiu-Sálmar.
  • Vsp.Völuspá. (A. I.)
  • Am.Atla-mál. (A. II.)