máli1
nafnorðkarlkyn
a, a contract, terms, agreement (= máldagi): fá þeim ( the servants) slíkan stað ok mála sem þar var er bóndi andaðisk, i. 473; máli konu, a woman’s share, dowry, 256; handsala mála, ef bóndi vill eigi halda mála við leigumann sinn …, en ef leigu-maðr vill eigi halda mála bónda, 512, 513.
II. a claim or title to an estate or property; hann átti mála á Mýralandi, i. 658; ef hann á mála á jörðu, en ef eigi er máli tekinn, … of maðr deyr ok hefir eigi innt mála sinn, i. 241: a title, claim, ii. 234; lög-máli, leign-máli (), lands-máli, skil-máli, a stipulation.III. a soldier’s pay, service for hire; ganga á mála, to take service as a soldier with a foreign prince, 121; gjalda mála, 4. 32; Aðalsteinn konungr gaf mála þeim mönnum öllum er þat vildu hafa til féfangs sér, 264; þeir (the Norsemen) höfðu þar þrjú hundruð sinna manna, þeirra er mála tóku af konungi, 266; gékk hann þar á mála með sína sveit, vi. 134; til hvers skal ek honum lengr þjóna er ek fær eigi mála minn falslausan, … fáit Halldóri mála sinn skíran, 245; hann (the king) var kallaðr hinn mildi ok hinn matar-ílli, þvíat hann gaf í mála mönnum sínum jafnmikla gull-penninga sem aðrir konungar silfr-penninga, en hann svelti menn at mat, i. 1; Erlingr gaf þar mála með Magnúsi konungi, vii. 309; en er kom átti dagr Jóla, þá var mönnum gefinn máli, þat silfr var kallat Haralds-slátta, þat var meiri hluti koparr, en er Halldórr tók málann …, vi. 243.: mála-gjöf and mála-gipt, pay for military service, v. 278, vi. 242, viii. 154, ix. 482, 376. mála-gjöld, payment of wages; ek á at greiða í dag griðkonum vórum, 203: in the phrase, fá makleg málagjöld, to get the wages due, to be paid in full (in a bad sense): also in of military pay, fyrir fórusk málagjöldin af konungi … ok er ein-dagi kom mála gjaldsins, ii. 123. mála-gull, gold in payment of máli, vi. 160. mála-jörð, = málaland, 309, 97. mála-kona, u, a woman who has a title or property of her own, ii. 232. mála-land, an estate burdened with a right of pre-emption, ii. 239. mala-lauss, free from right of lögmáli, of an estate, ii. 240. mála-maðr, a man who receives pay, a soldier, 249, 257, xi. 185. mála-mundi, a, stipulation, i. 150. mála-silfr, , málagull, vi. 243.
Skammstafanir og tilvitnanir
- m.karlkyn (e. masculine)
- i. e.id est.
- q. v.quod vide.
- MS.manuscript, manuscripts.
- COMPDSsamsett orð (e. compounds)
- f.kvenkyn (e. feminine)
- n.hvorugkyn (e. neuter)
- pl.fleirtala (e. plural)
- sing.eintala (e. singular)
- adj.lýsingarorð (e. adjective)
- cp.compare.
- Grág.Grágás. (B. I.)
- Gþl.Gulaþings-lög. (B. II.)
- Bs.Biskupa sögur. (D. III.)
- N. G. L.Norges Gamle Love. (B. II.)
- Nj.Njála. (D. II.)
- Eg.Egils saga. (D. II.)
- Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
- Orkn.Orkneyinga saga. (E. II.)
- Valla L.Valla Ljóts saga. (D. II.)
- Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
- Js.Járnsíða. (B. III.)
- D. N.Diplomatarium Norvagicum. (J. II.)
- Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)