ná
sagnorð
nái, náir, nái, ( næ, nær, nær); nám; náisk, næst; náði; næði; náð, better náit; náðu, vi. 409 (in a verse): with náði-t, could not, Geisli 19, Sighvat ( 218): [ naa, akin to ná-, = to come near.]
B. To reach, catch, overtake, and the like, with ; þá mun Sveinn eptir leggja ok hans menn ok vilja ná þér, to overtake thee, ii. 8; bjarndýri er ek náða á Íslandi, 27; þegar at ek nái honum, 94; náit þér honum eigi, 63; Sigurðr var manna fóthvatastr, fengu þeir honum ekki náit at sinni, 167; allir hans menn þeir sem náit var, who were caught, 17; þótti þá ván at braut mundi ná heininni, to get it out, 59; Helgi býr ferð sína at ná í braut Yrsu, i. 32; en er þeir náðu stokkunum, 90: ná til, to reach; ef höfuðit næði til bolsins, 625. 97; ná til eins með sverði, 25.
II. to get, obtain; hann vill biðja sér konu ok náir hann eigi ráðinu, 259; at hann náir eigi víngarðinum af honum, 600; menn þá er eigi máttu þjónustu ná, 60; ok þó eigi ráðit hvárt vér næðim þeirri er oss er meiri hugr á, iv. 196; skal Steinþórr ná lögum, 226; vér höfum eigi náð lögum, we have not had a lawful trial. 353; láti hann eigi þessu ná, 63: the saying, gott meðan góðu náir, ‘tis good as long as it lasts; ok er hann náði konungs fundi, Ísl. ii. 234; ná máli e-s, 8.
2. hann skal allt féit láta virða, þat er hann náir, so much of it as he can, i. 208; ef hann náir, if he can, 114; miklu meiri en aðrir menn, er þeir náðu framast, much beyond those who succeeded best, 127.
III. followed by an , to be able, be allowed; svá at þeir nái at flytja eyrendi sín, 54; heilindi sitt ef maðr hafa náir, 67; ok nái hann þurrfjallr þruma, 29; ef þú segja né náir einum allan hug, 122; enginn þeirra náði at koma inn um Þrándheims-minni, i. 55; náði engi maðr at bera konungs nafn nema hann einn, 1; lát mik ná at þegja fyrir þér, vii. 119; ef sá randviðr röskvask næði, 11; ná komask, 1; svá at eigi nái nökkurr undan at flýja, 594; er oss orðinn mikill tíma-dagr er vér náðum þik at finna, i. 237; hón bað grátandi at hón næði son sinn til kirkju at færa, 174.2. periphrast., hann náði leggja, eyða, skína, líta, he did lay, did waste, shine, behold, see
IV. , ef því um náir, if it is possible, if that can be done, i. 2; Ísleifr var miklu nýtri en aðrir kenni-menn þeir er á þvísa landi næði, Isleif was much before all other clergymen who were then to be got in the county, 14.V. to be caught; fátt náðisk af kirkju-viðinum, 328; ef þat náisk eigi, if that cannot be attained, xi. 59; Glúmr gékk þá at ok náisk jafnaðr, 356.2. to reach one another; þar var mýrlent ok máttu þeir eigi násk til, they could not come to close quarters, xi. 354.
Skammstafanir og tilvitnanir
- pres.nútíð (e. present)
- mod.modern.
- pl.fleirtala (e. plural)
- reflex.reflexive.
- pret.þátíð (e. preterite)
- subj.viðtengingarháttur (e. subjunctive)
- part.lýsingarháttur (e. participle)
- infin.nafnháttur (e. infinitive)
- neg.negative.
- suff.suffix.
- Dan.Danish.
- dat.þágufall (e. dative)
- metaph.metaphorical, metaphorically.
- impers.ópersónulegt (e. impersonal)
- recipr.reciprocally.
- Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
- Ó. H.Ólafs saga Helga. (E. I.)
- Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
- Fs.Forn-sögur. (D. II.)
- Fær.Færeyinga saga. (E. II.)
- Nj.Njála. (D. II.)
- Fagrsk.Fagrskinna. (K. I.)
- O. H. L.Ólafs saga Helga Legendaria. (E. I.)
- EddaEdda. (C. I.)
- Fas.Fornaldar sögur. (C. II.)
- Eg.Egils saga. (D. II.)
- Dropl.Droplaugar-sona saga. (D. II.)
- Stj.Stjórn. (F. I.)
- Sól.Sólarljóð. (A. III.)
- Eb.Eyrbyggja saga. (D. II.)
- Gísl.Gísla saga. (D. II.)
- Grág.Grágás. (B. I.)
- Hom.Homiliu-bók. (F. II.)
- Hm.Hává-mál. (A. I.)
- Stor.Sona-torrek. (A. III.)
- Orkn.Orkneyinga saga. (E. II.)
- Lex. Poët.Lexicon Poëticum by Sveinbjörn Egilsson, 1860.
- Íb.Íslendinga-bók. (D. I.)
- Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
- Glúm.Víga-Glúms saga. (D. II.)