Yrða

vaxa

sagnorð
vex, vöxum; óx, óxu, uxu; eyxi or yxi, which is the form; vax; vaxinn: with the v, vóx, vóxu, vyxi: with vax-at-tu, wax thou not, (in a verse): [ wahsian, wobs, = αὐξάνειν; weaxan; and wahsan; wax; wachsen; Dutch wassen; voxe; wäxa; αὐξάνειν; augere; and auka, ]
B. To wax, grow, of grass, plants, trees, wool, as also of men, animals; munu ósánir akrar vaxa, 61; vegr vex hrísi ok há grasi, 120, 17; stóð um vaxinn mistil-teinn, 36; þar sem þessi tré uxu, 173; hann heyrir þat er gras vex á jörðu eða ull á sauðum, 17; þar eru eyru sæmst er óxu, see eyra; þá nam at vaxa álmr ítrborinn, 1. 9; vex viðar-teinungr einn fyrir austan Valhöll, 37; í syni mínum var-at ílls þegns efni vaxit, 11; hann nam at vaxa ok vel dafna, … upp óx þar jarl á fletjum, 8, 19, 32; lékum leik margan ok í lundi óxum, 68; þá nam ek vaxa ok vel hafask, 142; þá er hann óx upp, 702; óx (vóx ) Óláfr þar upp, i. 96; hann var þá vaxinn mjök, 466; syni fulltíða … dóttur ef hón er vaxin, 432; enn vaxni maðr, () 91; hvernig óxu ættir saman þaðan, 4.
II. to wax, increase; óx svá mjök ríki Sverris konungs, viii. 105; honum vóx alldr, iv. 32; hann óx dag frá degi í góðum verkum, 686 B. 4; vóx hann ok þróaðisk, x. 230; at Guðs réttr ætti jafnan at vaxa en hvergi þverra, 271; óxu auðæfi þín, 151; vex minni manns, 352; Eiríks úvinsæld vóx því meirr, i. 22; þá tók enn at vaxa kláðinn, ii. 188; veðrit óx svá at hríð mikla görði, 267; vindrinn tók at vaxa, x. 136; vaxattu nú Vimr, of the river, (in a verse); sol vex, 57; á vaxanda vári, 12 new ; dagar vóxu, 10; þá vox orð af orði, vii. 269; hvars hatr vex, ; þeir sá at vit hans óx ok eljun, ix. 244, ; vaxanda vági, a waxing wave, ; vaxandi tungl, a waxing moon.
2. of fame, report; þótti Þórgeirr mjök hafa vaxit ok framit sik, 254; þykkjumk ek ekki af því vaxa þótt ek bíða heima þræla Haralds, 4; þótti hann mikit hafa vaxit af þessu verki, 150; Sigurðr konungr þótti vaxa mikit af þessi veizlu, iv. 83; lízt mér sem vant muni svá málinu at fylgja at öruggt sé at vit vaxim af, 346; hvar viti ér þann konung er meirr hafi vaxit á einum morni, ; mun þar vaxa sæmd þín við, 47; sem minnkaðisk vár sæmd heldr enn yxi, x. 7; vex hverr af gengi, a saying, Sighvat.3. in the phrase, e-m vex e-t í augu; … at minnr vaxi fyrir augum at ráða stórt, vi. 399; minnr myndi Þjóstólfi í augu vaxa, at drepa Atla, 58; at slíkir láti sér eigi allt í augu vaxa, xi. 96; lát þér þat ekki í augu vaxa, 13.
III. vaxinn, grown, of land; hólmi reyri vaxinn, i. 71; dalr viði vaxinn, viii. 110; land skógi vaxit, i. 431; í þann tíð vas Ísland viði vaxit miðli fjalls ok fjöru, 4; þar skal engi dómr vera er engi er vaxit, () ii. 86.
2. grown, shapen; fígura vaxin sem spjót, 560; Noregr er vaxinn með þrem oddum, x. 272; hagl svá vaxit sem frauka rigndi, 169; gull-ker vaxin á þá mynd sem, 437; svá vaxinn hringr sem, ; at svá vöxnu máli, vii. 141, xi. 37 (mála-vöxtr), 70; svá er við vaxit, matters stand so, vi. 234; nú veit ek ef svá væri útanlands við vaxit, at …, x. 244, 186; eigi er svá við vaxit, that is not the case, vi. 234, 180, ; svá er til vaxit, id., (St.); maðr vel vaxinn, well-grown, handsome, vii. 102; harð-vaxinn, fagr-vaxinn, þykk-vaxinn, há-vaxinn, ítr-vaxinn.
Skammstafanir og tilvitnanir
  • pres.nútíð (e. present)
  • pl.fleirtala (e. plural)
  • pret.þátíð (e. preterite)
  • mod.modern.
  • subj.viðtengingarháttur (e. subjunctive)
  • imperat.boðháttur (e. imperative)
  • part.lýsingarháttur (e. participle)
  • suff.suffix.
  • neg.negative.
  • Ulf.Ulfilas.
  • A. S.Anglo-Saxon.
  • Hel.Heliand.
  • O. H. G.Old High German.
  • Engl.English.
  • Germ.German.
  • Dan.Danish.
  • Swed.Swedish.
  • cp.compare.
  • Gr.Greek.
  • Lat.Latin.
  • Icel.Iceland, Icelander, Icelanders, Icelandic.
  • q. v.quod vide.
  • Ed.edition, editions, edited.
  • ch.chapter.
  • v. l.varia lectio.
  • EddaEdda. (C. I.)
  • Vsp.Völuspá. (A. I.)
  • Hm.Hává-mál. (A. I.)
  • Gm.Grímnis-mál. (A. I.)
  • Al.Alexanders saga. (G. I.)
  • Hkv.Helga-kviða Hundingsbana. (A. II.)
  • Stor.Sona-torrek. (A. III.)
  • Rm.Rígsmál. (A. II.)
  • Am.Atla-mál. (A. II.)
  • Eg.Egils saga. (D. II.)
  • Fms.Fornmanna sögur. (E. I.)
  • Gþl.Gulaþings-lög. (B. II.)
  • Grág.Grágás. (B. I.)
  • Kb.Konungs-bók. (B. I, C. I, etc.)
  • Hom.Homiliu-bók. (F. II.)
  • Rb.Rímbegla. (H. III.)
  • Nj.Njála. (D. II.)
  • Sks.Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
  • Lil.Lilja. (A. III.)
  • Ld.Laxdæla saga. (D. II.)
  • Glúm.Víga-Glúms saga. (D. II.)
  • O. H. L.Ólafs saga Helga Legendaria. (E. I.)
  • Fb.Flateyjar-bók (E. I.)
  • Íb.Íslendinga-bók. (D. I.)
  • Ann.Íslenzkir Annálar. (D. IV.)
  • Stj.Stjórn. (F. I.)
  • Mar.Maríu saga. (F. III.)
  • Anecd.Anecdoton. (H. II.)