Yrða

komast

sagnorðmiðmynd
1
geta komið eða farið (eitthvert)
hann kemst ekki niður stigann
þeir komust ólöglega inn í landið
sófinn komst ekki inn um dyrnar
bíllinn varð bensínlaus og komst ekki lengra
þau komust ekki í skólann vegna veðurs
komast ekki úr sporunum
hreyfast ekki úr stað
2
komast + að
a
komast að
fá rúm, pláss, tíma
hún kemst að hjá lækninum á morgun
það eina sem kemst að hjá henni er áhugamálið
b
komast að <leyndarmálinu>
uppgötva, fá að vita um leyndarmálið
c
komast að <krananum>
geta náð til kranans
sjúkrabíllinn komst ekki alveg að húsinu
3
komast + af
a
komast (lífs) af
sleppa lifandi úr slysi
fjórir komust af þegar flugvélin brotlenti
b
komast af með <lítið>
þurfa lítið sér til framfæris
4
komast + á
a
<þessi siður> kemst á
þessi siður verður fastur
sú venja hefur komist á að fjölskyldan búi til jólakort
b
komast langt á <þrjóskunni>
ná langt með því að vera þrjóskur
5
komast + áfram
komast áfram
a
geta farið ferða sinna áfram
bílarnir komust ekkert áfram
b
geta haldið verki áfram
hann kemst ekkert áfram með ritgerðina
c
halda áfram í keppni
liðið komst áfram eftir fyrri umferðina
6
komast + fram hjá
komast fram hjá <klettinum>
geta ekki haldið áfram af því að kletturinn er fyrir
7
komast + frá
komast <vel> frá <ræðunni>
hafa flutt ræðuna vel
8
komast + fyrir
a
<skápurinn> kemst (ekki) fyrir
það er (ekki) pláss fyrir skápinn
hægindastóllinn komst auðveldlega fyrir í stofuhorninu
b
komast fyrir <útbreiðslu eldsins>
hefta, hemja útbreiðslu eldsins
9
komast + hjá
komast hjá <þessu>
sleppa við þetta
þú kemst kannski hjá því að hjálpa til
ég komst ekki hjá að heyra samtal þeirra
10
komast + inn
a
komast (ekki) inn (í tölvuna)
geta (ekki) opnað tölvuna fyrir notkun
b
komast inn (í skólann)
hljóta inngöngu í skólann
11
komast + í
a
komast í <smákökurnar>
öðlast gott aðgengi að þeim (og taka þær)
hundurinn komst í nautasteikina og át hana
komast í tæri við <flottan sportbíl>
geta snert hann, prófað hann, vera nálægt honum
b
komast í <vanda>
lenda í vanda
komast í hann krappan
lenda í miklum vanda eða hættu
tveir menn á árabát komust í hann krappan
c
komast (ekki) í <jakkann>
geta ekki troðið sér í jakkann (vegna stærðar eða meiðsla)
ég kemst ekki lengur í þessar buxur
12
komast + til
a
komast til valda
fá völd
ráðherrann komst til valda árið 1950
b
komast til <þess>
fá tíma eða tækifæri til þess
hann hefur ekki enn komist til að skrifa skýrsluna
13
komast + undan
a
komast undan
hlaupa burt, sleppa
þjófarnir komust undan á hlaupum
b
komast undan <þessu>
losna við þetta, sleppa við þetta
ég komst undan því að svara spurningunni
14
komast + upp
<svindlið> kemst upp
svindlið er dregið fram í dagsljósið, afhjúpað
15
komast + upp með
komast upp með <þetta>
leyfast þetta óátalið
hún kemst upp með að mæta alltaf of seint
16
komast + við
komast við
verða hrærður, fara næstum að gráta
17
komast + yfir
a
komast yfir <lykilinn>
ná tangarhaldi á lyklinum, útvega sér lykilinn
þeir komust yfir lykilorðið hennar
b
komast yfir <hjartaáfallið>
verða heill aftur, ná sér af hjartaáfallinu
→ sjá: koma so, kominn lo, komandi lo
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
kem
kom
2.p.
kemur
komst
3.p.
kemur
kom
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
komi
kæmi
2.p.
komir
kæmir
3.p.
komi
kæmi
Nh.
koma
Sagnb.
komið
Lh. nt.
komandi
Boðháttur
Stýfður
Eintala
Fleirtala
Bh.
kom
komdu
komið
Spurnarmyndir
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
2.p.
kemurðu
komstu
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
2.p.
komirðu
kæmirðu
Lýsingarháttur þátíðar (sterk beyging)
Karlkyn
Kvenkyn
Hvorugkyn
Nf.
kominn
komin
komið
Þf.
kominn
komna
komið
Þgf.
komnum
kominni
komnu
Ef.
komins
kominnar
komins