Yrða

halda

sagnorð
1
þágufall
hafa tak (á e-u)
hún hélt barninu þétt að sér
haltu spýtunni fastri meðan ég saga
hann heldur fast í kaðalinn
við héldum öll á innkaupapokum
2
þolfall
álíta, telja (e-ð) (tekur viðtengingarhátt ef so. fer á eftir)
hann hélt að brauðið væri búið
hvað heldur þú um þetta?
ég held nú síður
3
leggja af stað fara (eitthvert)
við héldum heimleiðis
þeir héldu á brott um fimmleytið
4
þolfall
framkvæma, hafa (boð, fund)
hún hélt mikla afmælisveislu
ráðstefnan var haldin í Svíþjóð
5
þolfall
fara eftir (e-u), standa við (e-ð), efna (t.d. loforð, samning)
hann hélt loforð sitt
6
þágufall
veita (e-u) viðnám
þakið heldur ekki vatni
7
þágufall
hafa (e-ð) óbreytt, óhreyft
fyrirkomulaginu verður haldið óbreyttu
við ætlum að halda okkar gömlu venju
halda hópinn
vera saman í ódreifðum hóp
8
þágufall
halda <þessu> leyndu
fara leynt með þetta
9
halda kjafti
þegja
halda sér saman
þegja
10
halda sig <innandyra>
vera innandyra, fara ekki út
fiskarnir halda sig á grunnsævi
halda kyrru fyrir
vera kyrr, fara ekkert
þau héldu kyrru fyrir í tjöldunum
11
halda sér <vel>
halda útliti sínu og atgervi lítið breyttu
hún heldur sér ágætlega þótt hún sé orðin sjötug
12
þágufall
halda + að
halda <honum> að verki
sjá um að hann vinni, slóri ekki
13
halda + aftur af
halda aftur af sér
hafa hemil á sér, stilla sig
14
halda + á
a
halda á <skjalatösku>
hafa hana í hendinni
hann heldur á pappakassa
hún hélt á vínglasi í hendinni
b
þurfa á <peningunum> að halda
þarfnast peninganna
þegar/ef á þarf að halda
lögreglan var viðbúin ef á þurfti að halda
c
halda vel á <peningunum>
fara gætilega með þá
d
halda vel á spöðunum
taka á málum með útsjónarsemi og skynsemi
15
halda + áfram
halda áfram
gera þetta áfram, fara áfram
þau héldu áfram uns stígurinn endaði
þágufallhalda <þessu> áfram
gera þetta áfram, gera áfram sama hlutinn
hann hélt áfram að skrifa
hún ætlar ekki að halda náminu áfram
halda áfram með <frásögnina>
<útsalan> heldur áfram
útsalan er enn í gangi
heimsmeistarakeppnin heldur áfram á sunnudaginn
16
þágufall
halda + eftir
halda <þessu> eftir
láta frá sér allt nema þetta
17
þágufall
halda + fram
halda <þessu> fram
segja þetta sem staðreynd, fullyrða þetta
hún heldur því fram að þessi búð sé best
því er haldið fram að atvinnuleysi hafi minnkað
ef fram heldur sem horfir
ef framhaldið verður eins og útlit er fyrir
18
halda + framhjá
halda framhjá <honum>
eiga í ástarsambandi við annan en hann
19
halda + frá
halda sig frá <áfengi>
forðast áfengi
ég ætla að halda mig frá sykri í nokkrar vikur
20
halda + fyrir
halda fyrir <munninn>
hafa höndina fyrir munninum
hann hélt fyrir stútinn á garðslöngunni
21
halda + í
halda í <handriðið>
klemma fingurna um handriðið
halda dauðahaldi í <hönd hennar>
halda mjög fast í hana
halda í vonina
hafa enn von, missa ekki vonina
22
halda + með
halda með <fótboltaliðinu>
styðja liðið
með hverjum heldur þú í spurningakeppninni?
23
þágufall
halda + niðri
halda niðri í sér hlátrinum
bæla, kæfa hláturinn
halda niðri í sér andanum
stöðva andardráttinn um stund
24
halda + saman
halda saman <reikningunum>
hafa þá aðgengilega á einum stað
25
halda + til
a
halda til <þar>
dvelja þar
hann hefur haldið til hjá vini sínum eftir skilnaðinn
b
halda sér til fyrir <honum>
fegra sig fyrir hann
26
halda + upp á
a
halda upp á <afmælið sitt>
fagna því með viðhöfn eða veislu
b
halda <mikið> upp á <leðurjakkann>
hafa mikið dálæti á honum
mamma heldur mest upp á yngsta soninn
27
þágufall
halda + uppi
a
halda <henni> uppi
sjá fyrir henni, vinna fyrir henni
b
halda uppi <blómlegu menningarlífi>
halda því gangandi
c
halda uppi samræðum
halda samræðunum gangandi
28
halda + utan um
a
halda utan um <hana>
hafa handlegginn um hana
hann hélt fast utan um bakpokann sinn
b
halda utan um <verkefnið>
hafa umsjón með verkefninu
c
halda fast utan um <peningana>
vera tregur til að eyða þeim
29
halda + út
þolfallhalda <þetta> (ekki) út
hafa ekki þol eða eirð í sér, þola þetta (ekki)
hún hélt ekki út að hlusta á alla ræðuna
hann hélt út í fjóra mánuði í starfinu
30
halda + úti
halda úti <tímariti>
reka tímaritið, annast rekstur (útgáfu) þess
31
halda + við
a
halda við <spýtuna>
hafa tak á henni svo að hún detti ekki eða færist
b
þágufallhalda <húsinu> við
lagfæra og bæta húsið eftir þörfum
c
halda við <hana>
hafa hana sem ástkonu, viðhald
d
þágufall<mér> heldur við <köfnun>
ég er alveg að kafna, mér liggur við köfnun
→ sjá: haldast so, haldinn lo
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
held
hélt
2.p.
heldur
hélst
3.p.
heldur
hélt
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
haldi
héldi
2.p.
haldir
héldir
3.p.
haldi
héldi
Nh.
halda
Sagnb.
haldið
Lh. nt.
haldandi
Boðháttur
Stýfður
Eintala
Fleirtala
Bh.
hald
haltu
haldið
Spurnarmyndir
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
2.p.
heldurðu
hélstu
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
2.p.
haldirðu
héldirðu
Ópersónuleg notkun
Frumlag í þágufalli
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
heldur
hélt
2.p.
heldur
hélt
3.p.
heldur
hélt
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
1.p.
haldi
héldi
2.p.
haldi
héldi
3.p.
haldi
héldi
Ópersónuleg
Framsöguháttur
Nútíð
Þátíð
3.p.
heldur
hélt
Viðtengingarháttur
Nútíð
Þátíð
3.p.
haldi
héldi
Lýsingarháttur þátíðar (sterk beyging)
Karlkyn
Kvenkyn
Hvorugkyn
Nf.
haldinn
haldin
haldið
Þf.
haldinn
haldna
haldið
Þgf.
höldnum
haldinni
höldnu
Ef.
haldins
haldinnar
haldins