leggjast

sagnorðmiðmynd

1

fara í liggjandi stellingu

hún lagðist í rúmið

leggstu niður og hvíldu þig

hundurinn leggst á gólfið

við lögðumst til svefns í hlöðunni

2

leggjast lágt

auðmýkja sig

ég gat ekki lagst svo lágt að betla peninga

3

leggjast + að

<skipið> leggst að bryggju

skipið nemur staðar við bryggjuna

4

leggjast + af

<siðurinn> leggst af

siðurinn hættir með öllu

veiðar á bjargfugli hafa lagst af að mestu

5

leggjast + á

a

leggjast á eitt

hjálpast að, taka höndum saman

vinir hans lögðust á eitt um að hjálpa honum

b

<refurinn> leggst á <lömbin>

refurinn sækir í lömbin

c

<áhyggjurnar> leggjast þungt á <hana>

áhyggjurnar hvíla þungt á henni

6

leggjast + gegn

leggjast gegn <tillögunni>

vera á móti, andmæla tillögunni

íbúarnir lögðust gegn byggingu háhýsisins

7

leggjast + í

a

leggjast í þunglyndi

verða þunglyndur

b

leggjast í drykkju

fara að drekka mikið áfengi

c

leggjast í ferðalög

fara að ferðast mikið

d

leggjast í dvala

fara í vetrarsvefn (einkum um dýr)

e

<verkefnið> leggst <vel> í <mig>

ég hef góða tilfinningu fyrir komandi verkefni

8

leggjast + með

leggjast með <henni>

fara í rúmið með henni, hafa mök við hana

9

leggjast + niður

<framleiðslan> leggst niður

framleiðslan hættir, stöðvast fyrir fullt og allt

hvalveiðar lögðust niður við landið

10

leggjast + til

þágufall<mér> leggst <eitthvað> til

ég fæ einhver úrræði, efni eða peninga

hann lánar þeim vonandi dálítið, þeim leggst eitthvað til

11

leggjast + yfir

a

<þokan> leggst yfir <borgina>

þokan kemur yfir borgina

b

leggjast yfir <textann>

skoða, rýna vandlega í textann

þær lögðust yfir orðalag samningsins

→ sjá: leggja so, lagstur lo

Orðasvið, samstæður og orðasambönd

lega

stellingarbreyting

knékrjúpa
, krjúpa
, setjast
, knéfall
, stellingarbreyting

Samstæður

blunda
, sofna

Orðasambönd

grasið leggst
grasið leggst í leg
hann leggst í rigningar
skammdegið leggst yfir
það leggst allt í lamasess
það leggst lítið fyrir kappann